Wachtwoord vergeten

Psychotherapie in tijden van corona: Maud Schaepkens

Psychotherapie in tijden van corona: Maud Schaepkens 08-06-2020

‘De therapeutische relatie wordt vaak gelijkwaardiger door online therapie,’ vindt Maud Schaepkens. Het thuiswerken bevalt haar goed. Ze wisselt zitten af met staan en brengt haar pauzes stofzuigend door. ‘Ik ben gaan inzien hoe on-inspirerend en slaapverwekkend ik mijn kantoor eigenlijk altijd al vond.’

Lees hier andere interviews met NVP-leden.

‘De therapeutische relatie wordt vaak gelijkwaardiger door online therapie.'

Maud Schaepkens is psychotherapeut bij MET ggz in Hoensbroek en redacteur van het Tijdschrift voor Psychotherapie.

Hoe ziet je werkdag er op dit moment uit?
‘Ik beeld)bel met cliënten vanuit thuis en verplaats me tussen verschillende kamers (afhankelijk van of mijn man ook thuis werkt). Ook met mijn collega’s heb ik contact via beeldbellen. ’s Avonds volg ik met enige regelmaat webinars. Ik merk dat deze tijd voor mij bij uitstek een tijd is van bijleren en ontwikkelen. Het thuis online werken bevalt mij erg goed. Mijn vader maakte een sta-bureau voor mij zodat ik tijdens het ene gesprek kan zitten en tijdens het andere gesprek kan staan. Verder wissel ik regelmatig af van kamer en als pauze stofzuig ik het huis of geef ik de planten water. Het houdt me alert tijdens de gesprekken met mijn cliënten en het overtuigt me ervan dat ik hier graag wel wat van wil ‘vasthouden’ als er in de toekomst weer andere tijden aanbreken…’

Welke vormen van contact of ontmoeten heb je op dit moment met cliënten?
’Met de meeste mensen beeldbel ik, met enkelen bel ik. We starten binnen onze organisatie weer voorzichtig met face to face contacten met de cliënten van wie de behandeling op afstand niet of onvoldoende gecontinueerd kon worden. Als ik weer start met face to face gesprekken, wil ik waar het kan beginnen met wandelsessies. Veel cliënten geven aan zich daar prettig bij te voelen in deze fase en dat geldt ook voor mij, daar de kans op verspreiding van het virus in de buitenlucht het kleinst zou zijn. Maar nu geven de meeste van mijn cliënten nog aan dat (beeld)bellen voor hen nog volstaat en ik heb dan ook het idee dat de therapieën goed doorlopen.’

Dus het beeldbellen bevalt je goed?
‘Ja, zeker. Al had ik geen ervaring toen ik ermee moest beginnen. Vlak na de start met het online werken heb ik daarom de spoedcursus Online Behandelen gevolgd. Die cursus en nog wat webinars gaven me het vertrouwen dat ik therapie geven met een beeldscherm ertussen misschien wel even goed zou kunnen als in de vertrouwde therapiekamer.’

En hoe bevalt het bij de cliënten?
‘Het was wennen maar mijn cliënten zijn allemaal ‘ingestapt’ met het (beeld)bellen. En de cursussen hebben blijkbaar geholpen want ik krijg goede feedback. Een enkeling vraagt nu wel wanneer het weer face to face kan, maar de meesten geven aan dat de therapie voor hen prima wordt gecontinueerd.

Binnen de instelling vergaarden we onlangs reacties van cliënten over hoe het hen bevalt om te werken met beeldbellen. Een van mijn cliënten schreef:

“Als het beeldbellen werkt, vind ik het een goede manier om contact met elkaar te hebben. Als we met de telefoon met elkaar bellen, werkt het al goed. Wanneer ik ook nog het gezicht van de therapeut zie, met haar mimiek van lachen, glimlachen, verongelijkt kijken, serieus kijken, de blik van ‘doe maar’ óf ‘het is goed’ óf ‘laat maar los’ óf ‘voel het maar’ (de pijn/het verdriet/het goede gevoel), dat werkt nog beter. Het werken met stoelenoefeningen werkt op deze manier minder goed. Als ik in de behandelkamer ben, werkt dat beter. Kortom, ik vind dat deze manier van therapie goed werkt. Live werkt het best, maar misschien op sommige gebieden werkt dit beeldbellen zelfs beter…? Het vindt plaats in mijn eigen omgeving. De therapeut ‘is’ bijna aanwezig in mijn huis. Dat is mijn plekje, mijn gekoesterde plekje. Daar waar ik doe wat ik zelf wil, waar mijn regels gelden en waar niemand iets over te zeggen heeft. Buiten de deur voer je toch vaak een soort toneelstukje op.”

Welke invloed heeft online therapie op de therapeutische relatie?
‘Waar ik sommige collega’s hoor zeggen dat ze meer ‘afstand’ ervaren bij het beeldbellen, ervaar ik juist dat de therapeutische relatie vaak gelijkwaardiger wordt door deze vorm van contact. We zitten allebei in eigen huis achter de laptop. En hoewel ik ervoor zorg dat cliënten zo min mogelijk zien en meekrijgen van mijn ‘thuis’, heeft een cliënte toch mijn zoontje horen huilen. En toen een andere cliënte het gesprek onderbrak om naar de wc te gaan, stond ik zelf ook even op uit mijn stoel om mijn hoofd vervolgens hard te stoten tegen de lamp boven me, die ik even vergeten was. Toen mijn cliënte terugkwam van de wc, zei ze dat ze me had horen vloeken. Waarop ik mij schaamde, maar met de gebeurtenis en mijn daaropvolgende reactie liet ik haar zien dat ik ‘ook maar een mens ben’.’

En durf je even confronterend te zijn bij online psychotherapie?
‘Ik weet niet zeker of ik dat adequaat over mezelf kan beoordelen. Maar ik heb het idee dat ik wel even confronterend ben en soms misschien juist nog wat beter durf te confronteren dan in de therapiekamer. Ik denk dat dat komt doordat ik me nu, volgens mij in contrast met vele collega’s, vaak fitter voel dan voorheen. Waar mijn bureau op locatie altijd vol lag met meerdere stuks fruit om de middag mee door te komen, teer ik nu met gemak op mijn lunch en bedenk ik tijdens het avondeten dat ik mijn portie fruit nog moet eten. Ik ben gaan inzien hoe on-inspirerend en slaapverwekkend ik mijn kantoor eigenlijk altijd al vond en dat het afwisselen van houding en werkplek me alert houden.’

Hoe hou je contact met je collega’s?
‘Omdat het in het begin allemaal even wennen was en we graag met elkaar wilden afstemmen en ervaringen uitwisselen, zijn we gestart met skypen tijdens ons reguliere pauzemoment. Zo eten we nu toch een beetje ‘samen’ onze lunch. Al vult het half uurtje zich de laatste tijd wel steeds vaker met werkzaken en is het meer een officieel overlegmoment geworden dan een pauze…’

Waar maak je je het meeste zorgen over?
‘Over de mensen voor wie het online therapieën niet werkt. Die moeten wachten tot ze weer face to face aan de slag kunnen met hun therapeut. Over hoe onze wereld er over een tijd uit komt te zien. En over de gezondheid van mijn naasten. Maar het is natuurlijk toch wel ‘dubbel’ want naast die zorgen ervaar ik ook de rust van een lege agenda en geniet ik van meer quality time met het gezin.’

Wat doe je om te ontspannen?
‘In plaats van het even bij een collega ‘binnenlopen’, werkt stofzuigen in huis prima voor mij. ’s Avonds en op vrije dagen wandel ik meer en ik ga regelmatig fietsen. Verder geniet ik ervan dat ik nu geen reistijd heb en daardoor meer tijd kan doorbrengen met mijn gezin.’

Heb je hiervoor ook nog tips voor je collega’s?
Kijk vooral naar wat er wél is en kan, waar je voordeel uit haalt en wat je verder brengt. Profiteer daarvan en neem het mee naar andere tijden na de huidige.’

Wat zou je na-coronatijd graag willen behouden uit deze tijd?
‘Meer blended behandelen, meer wandelen (ook met cliënten), meer afwisselen van werkhouding en -plek en meer digitaal vergaderen om reistijd te besparen. En minder volgepropte weekenden met allemaal dingen die zo belangrijk lijken maar dat misschien toch niet zijn.’



« Terug naar overzicht